وبلاگ
راهنمای جامع کابلشناسی: انواع کابل برق و معنی حروف NYY، N2XY، NA2XY، NYM، NYAF و دیگر کدها

انواع کابل برق، پاسخ کوتاه: نام کابلهای برق در ایران از روش نامگذاری آلمانی (VDE) میآید: N یعنی مطابق استاندارد، A (پس از N) یعنی هادی آلومینیوم و نبودنش یعنی مس، Y یعنی PVC، 2X یعنی XLPE، C یعنی شیلد یا هادی هممرکز، B یا R یا F زره و H بدون هالوژن. پس NYY کابل مسی با عایق و غلاف PVC است، N2XY مسی با عایق XLPE و غلاف PVC، و NA2XY همان با هادی آلومینیوم. پسوند J یعنی یک رشته زرد و سبز ارت دارد و O یعنی ندارد.
در یک فاکتور کابل ممکن است «NYY 4×16»، «N2XY 3×95+50 SM»، «NA2XY 4×120» یا «NYMHY 3×2.5» نوشته شده باشد. این کدها تصادفی نیستند؛ هر حرف یک ویژگی کابل را میگوید. اگر خواندن آنها را یاد بگیرید، هم کابل درست را سفارش میدهید و هم پیشنهادهای فروشندهها را درست مقایسه میکنید. این راهنما از حروف شروع میکند، انواع رایج را معرفی میکند و با چکلیست خرید تمام میشود. انتخاب سطح مقطع در راهنمای انتخاب سطح مقطع کابل آمده است.
آنچه در این راهنما میخوانید
- جدول حروف کد کابل
- انواع رایج کابل در بازار ایران
- تعداد رشته و شکل هادی
- PVC یا XLPE
- کابلهای ویژه
- خواندن چاپ روی کابل
- مثال: سه سفارش، سه کد
- چکلیست خرید
۱. جدول حروف کد کابل
نام کابل از چپ به راست، از هادی به بیرون خوانده میشود: هادی، عایق، لایههای میانی (شیلد یا زره)، و در آخر غلاف بیرونی.
| حرف | معنا | مثال |
|---|---|---|
| N | ساخت طبق استاندارد (نامگذاری VDE) | NYY |
| A (پس از N) | هادی آلومینیوم؛ بدون آن یعنی مس | NAYY، NA2XY |
| Y | PVC (عایق یا غلاف بسته به جایگاه) | NYY |
| 2X | پلیاتیلن مشبک (XLPE) | N2XY |
| C | هادی هممرکز یا شیلد مسی | NYCY |
| CW | هادی هممرکز موجدار | NYCWY |
| B | زره نوار فولادی | NYBY |
| R / F | زره مفتول فولادی گرد / تخت | NYRY، NYFGbY |
| H | بدون هالوژن | NHXH |
| J / O | با رشتهٔ ارت زرد و سبز / بدون آن | NYY-J |
| RE، RM، SE، SM | شکل هادی: گرد یا قطاعی، تک یا چندمفتولی | 4×120 SM |

۲. انواع رایج کابل در بازار ایران
| کد | ساختار | کاربرد رایج |
|---|---|---|
| NYY | مس، عایق و غلاف PVC | تغذیهٔ تابلو و موتور، داخل ساختمان و کانال، دفن با حفاظت |
| N2XY | مس، عایق XLPE، غلاف PVC | بارهای سنگینتر، محیط گرم، سطح مقطع کمتر برای همان جریان |
| NAYY، NA2XY | آلومینیوم با PVC یا XLPE | تغذیههای بزرگ و طولانی، سرویس ورودی (راهنمای کابل آلومینیومی) |
| NYM | کابل نصب سبک، مس مفتولی | سیمکشی روکار و داخل ساختمان |
| NYMHY و مشابه | افشان، غلاف PVC | کابل افشان دستگاهها، سیم سیار، کولر |
| NYA، NYAF | سیم تکرشته مفتولی / افشان | داخل لوله و تابلو |
| NYCY، NYCWY | با هادی هممرکز | سرویس ورودی، جایی که هادی بیرونی نول یا ارت است (کابل کنسانتریک) |
| LiYCY، LiYY | کنترل افشان، با یا بدون شیلد | فرمان، سنسور و سیگنال (کابل کنترل و شیلددار) |
کابلهای زرهدار (B، R و F) برای دفن مستقیم یا محیطهای در معرض آسیب مکانیکی به کار میروند؛ در کد آنها حرف زره بین عایق و غلاف میآید.
۳. تعداد رشته و شکل هادی
- ۴×S: چهار رشتهٔ همسایز؛ سه فاز و نول.
- ۳×S+S/2: سه و نیم رشته؛ نول کوچکتر، رایج برای سایزهای بزرگ (سه و نیم یا چهار و نیم رشته).
- ۵×S یا ۴×S+E: با رشتهٔ ارت جداگانه برای سیستم TN-S.
- هادی قطاعی (SM): قطر کابل کمتر در سایزهای بزرگ (کابل قطاعی).
- کلاس هادی: کلاس ۱ مفتولی، کلاس ۲ چندمفتولی، کلاس ۵ و ۶ افشان؛ هرچه افشانتر، انعطاف بیشتر (کابل مفتولی و خشک).

۴. PVC یا XLPE
| ویژگی | PVC (Y) | XLPE (2X) |
|---|---|---|
| دمای مجاز کار | ۷۰ درجه | ۹۰ درجه |
| دمای اتصال کوتاه | ۱۶۰ درجه | ۲۵۰ درجه |
| جریان مجاز در سطح مقطع برابر | پایه | معمولاً حدود ۱۵ تا ۲۵ درصد بیشتر |
| انعطاف | بیشتر | کمتر |
| قیمت | کمتر | کمی بیشتر |
جزئیات در کابل PVC یا XLPE.

۵. کابلهای ویژه
- نسوز و مقاوم حریق: مدار اعلام حریق، روشنایی اضطراری و پمپ آتشنشانی (کابل نسوز).
- کابل کولری: افشان سبک برای کولر آبی و موتورهای کوچک (کابل کولری).
- کابل پمپ شناور: مقاوم در آب، تخت یا گرد (کابل پمپ شناور).
- کابل خودنگهدار: شبکهٔ هوایی آلومینیومی.
- کابلهای فشار متوسط: ۲۰ کیلوولت با ساختار شیلد و لایههای نیمههادی، خارج از این راهنما.
۶. خواندن چاپ روی کابل
یک چاپ معمول روی غلاف چیزی شبیه این است: «نام سازنده – NYY-J – 4×16 RM – 0.6/1 kV – استاندارد – سال ساخت – متراژ». هر چاپ کامل باید دستکم کد کابل، تعداد و سطح مقطع رشتهها، ولتاژ نامی، سازنده و نشانگر متراژ را داشته باشد. چاپ ناقص، کمرنگ یا پاکشونده یک نشانهٔ هشدار است (تشخیص کابل اصل).

۷. مثال: سه سفارش، سه کد
| نیاز | کد پیشنهادی | چرا |
|---|---|---|
| تغذیهٔ تابلو کارگاه ۴۰ کیلووات، ۶۰ متر در سینی | NYY 4×35 یا N2XY 4×25 (پس از کنترل افت ولتاژ) | XLPE با سطح مقطع کمتر همان جریان را میبرد |
| سرویس ورودی ساختمان ۲۵۰ آمپر، ۸۰ متر | NA2XY 3×185+95 یا کابل مسی معادل | آلومینیوم برای سایزهای بزرگ ارزانتر و سبکتر است |
| سنسورهای یک خط تولید کنار اینورتر | LiYCY 4×0.75 | شیلد نویز را از سیگنال دور نگه میدارد |
اعداد سطح مقطع فقط نمونهاند؛ برای هر مورد جریان، روش نصب و افت ولتاژ را جداگانه کنترل کنید (جریان مجاز کابل ۴ رشته و مثالهای افت ولتاژ).
۸. چکلیست خرید کابل
- جنس هادی: مس یا آلومینیوم (حرف A).
- عایق: PVC یا XLPE (Y یا 2X).
- تعداد و سطح مقطع رشتهها و وجود رشتهٔ ارت (J یا O).
- شکل و کلاس هادی: مفتولی، چندمفتولی، قطاعی یا افشان.
- ولتاژ نامی ۰٫۶/۱ کیلوولت برای فشار ضعیف.
- نیاز ویژه: نسوز، بدون هالوژن، شیلد یا مقاوم در برابر آب.
- چاپ کامل، برگهٔ مشخصات و فاکتور با کد دقیق.
خرید از تک جریان
کابلهای مسی، کابلهای آلومینیومی، کابل افشان و کابل کنترل و شیلددار را با کد کامل در فروشگاه ببینید. فهرست نیازتان را بفرستید تا کد و سایز مناسب را پیشنهاد کنیم.
محصولات مرتبط
پرسشهای پرتکرار
NYY و N2XY چه فرقی دارند؟
در عایق؛ NYY عایق PVC با دمای کار ۷۰ درجه دارد و N2XY عایق XLPE با ۹۰ درجه، پس در سطح مقطع برابر جریان بیشتری میبرد.
کابل افشان را با چه کدی میشناسند؟
در بازار معمولاً با NYMHY یا H05VV-F و مشابه؛ هادی کلاس ۵ نرم و انعطافپذیر دارد.
RE و RM و SM روی کابل یعنی چه؟
شکل هادی: RE گرد تکمفتولی، RM گرد چندمفتولی، SE و SM قطاعی تک و چندمفتولی.
۰٫۶/۱ کیلوولت یعنی چه؟
ولتاژ نامی کابل فشار ضعیف: ۰٫۶ کیلوولت بین هادی و زمین و ۱ کیلوولت بین هادیها.
کابل ۳×۲۵+۱۶ همان سه و نیم رشته است؟
بله؛ سه فاز ۲۵ و نول کوچکتر ۱۶ میلیمتر مربع.
چطور کابل اصل را تشخیص دهم؟
چاپ کامل و خوانا، وزن، تعداد و قطر مفتولها و مقاومت هادی را بسنجید؛ مقالهٔ تشخیص کابل اصل را ببینید.













