وبلاگ
تست مقاومت عایق کابل با مگر: ولتاژ آزمون، حداقل مقدار مجاز و روش قدم‌به‌قدم
تست مقاومت عایق کابل، پاسخ کوتاه: برای کابل‌ها و تجهیزات فشار ضعیف معمولاً با ۵۰۰ یا ۱۰۰۰ ولت DC آزمون میشود و مقاومت عایق باید از حداقل استاندارد (برای مدارهای ۴۰۰ ولت معمولاً دست‌کم ۱ مگااهم) بسیار بیشتر باشد؛ کابل سالم معمولاً صدها مگااهم یا بیشتر نشان می‌دهد. پیش از آزمون، تجهیزات الکترونیکی را جدا و پس از آن کابل را تخلیه کنید.
فهرست مطالب
مگر (آزمون‌گر مقاومت عایق) با اعمال ولتاژ مستقیم بالا، مقاومت عایق بین هادیها و بین هادی و زمین را اندازه می‌گیرد. این آزمون پیش از برق‌دار کردن کابل نو، پس از تعمیر و به‌صورت دوره‌ای، عایق آسیب‌دیده یا مرطوب را پیش از اتصال کوتاه نشان می‌دهد. در این مقاله روش و حدود مجاز را توضیح می‌دهیم. آزمون فقط روی مدار بی‌برق و توسط فرد آموزش‌دیده.
ولتاژ آزمون و حداقل مقدار (IEC 60364-6)
| ولتاژ نامی مدار | ولتاژ آزمون DC | حداقل مقاومت عایق |
|---|---|---|
| SELV و PELV (ولتاژ خیلی پایین) | ۲۵۰ V | ۰٫۵ MΩ |
| تا ۵۰۰ V (از جمله ۲۳۰/۴۰۰ V) | ۵۰۰ V | ۱ MΩ |
| بالاتر از ۵۰۰ V | ۱۰۰۰ V | ۱ MΩ |
این حداقل‌های پذیرش است؛ کابل نو و سالم معمولاً صدها مگااهم یا بیشتر نشان می‌دهد. عدد نزدیک حداقل، حتی اگر «قبول» باشد، نشانهٔ رطوبت یا آسیب است.
روش قدم‌به‌قدم
- مدار را از دو سر قطع و بی‌برق بودن را با ولت‌متر تأیید کنید.
- تجهیزات الکترونیکی، برقگیرها، محافظ‌های ولتاژ و دستگاه‌های اندازه‌گیری را جدا کنید.
- بین هر فاز و ارت، بین فازها، و بین نول و ارت اندازه بگیرید (یا فازها و نول را به هم وصل و نسبت به ارت بسنجید).
- عدد را پس از پایدار شدن (معمولاً یک دقیقه) بخوانید.
- کابل را تخلیه کنید و نتیجه، دما و تاریخ را ثبت کنید.
تفسیر
- عدد بسیار بالا: عایق سالم.
- عدد پایین در همهٔ فازها: رطوبت (مثلاً سرکابل یا مفصل خیس) یا تجهیزی که جدا نشده.
- عدد پایین در یک فاز: آسیب موضعی عایق.
- کاهش تدریجی در آزمون‌های دوره‌ای: فرسودگی؛ برنامه‌ریزی برای تعمیر یا تعویض.
مقاومت عایق با دما کم میشود؛ برای مقایسهٔ آزمون‌های دوره‌ای، دما را هم ثبت کنید.
موتورها
همین آزمون برای سیم‌پیچ موتورها، به‌خصوص موتورهایی که مدتی خاموش و در محیط مرطوب بوده‌اند، پیش از راه‌اندازی مفید است. موتور را از اینورتر یا سافت استارتر جدا کنید (نصب اینورتر).
چه زمانی آزمون کنیم؟
- پس از کابل‌کشی و پیش از اولین برق‌دار کردن (کشیدن کابل)؛
- پس از مفصل یا تعمیر؛
- به‌صورت دوره‌ای برای فیدرهای مهم؛
- پس از سیل یا نفوذ آب.
آزمون شاخص پلاریزاسیون (PI) برای موتورها و کابل‌های مهم
علاوه بر عدد مقاومت عایق، نسبت مقاومت در دقیقهٔ ۱۰ به دقیقهٔ ۱ وضعیت رطوبت و آلودگی عایق را نشان می‌دهد:
| PI = R(۱۰ min) ÷ R(۱ min) | تفسیر رایج |
|---|---|
| کمتر از ۱ | خطرناک؛ عایق مرطوب یا آلوده |
| ۱ تا ۲ | قابل تردید؛ بررسی و خشک کردن |
| ۲ تا ۴ | خوب |
| بیش از ۴ | بسیار خوب |
دمای عایق روی نتیجه اثر زیادی دارد؛ هر بار دما را ثبت کنید تا روند قابل مقایسه باشد. برنامهٔ نگهداری موتورها در راهنمای الکتروموتور.
خرید از تک جریان
کابل‌های مسی و آلومینیومی را ببینید.
محصولات مرتبط
پرسش‌های پرتکرار
مقاومت عایق کابل چقدر باید باشد؟
طبق IEC 60364-6 برای مدارهای تا ۵۰۰ ولت (مثل ۲۳۰/۴۰۰ ولت)، با ولتاژ آزمون ۵۰۰ ولت DC، حداقل ۱ مگااهم؛ کابل نو و سالم معمولاً صدها مگااهم یا بیشتر نشان می‌دهد.
با چه ولتاژی تست کنیم؟
مدارهای ولتاژ خیلی پایین (SELV/PELV): ۲۵۰ ولت DC؛ تا ۵۰۰ ولت: ۵۰۰ ولت DC؛ بالاتر از ۵۰۰ ولت: ۱۰۰۰ ولت DC.
پیش از تست چه چیزهایی را جدا کنیم؟
تجهیزات الکترونیکی (اینورتر، محافظ ولتاژ، برقگیر، درایور LED، دستگاه‌های اندازه‌گیری) را جدا کنید؛ ولتاژ آزمون به آنها آسیب میزند یا نتیجه را خراب می‌کند.
چرا بعد از تست باید کابل را تخلیه کرد؟
کابل بلند مثل خازن شارژ میشود و پس از آزمون ولتاژ خطرناکی نگه میدارد؛ بیشتر مگرها خودشان تخلیه میکنند، ولی پیش از لمس مطمئن شوید.
پیش از میگر چه چیزهایی را جدا کنیم؟
اینورتر، سافت استارتر، رلههای الکترونیکی، برقگیرها و هر تجهیز الکترونیکی؛ ولتاژ آزمون به آنها آسیب میزند.
پس از میگر چرا باید کابل را تخلیه کرد؟
کابل بلند مثل خازن شارژ میماند؛ پیش از لمس، هادیها را به زمین تخلیه کنید (بیشتر دستگاهها خودکار انجام میدهند).
