موازی کردن کابل: کی دو کابل کوچک بهتر از یک کابل بزرگ است و چه شرایطی دارد؟
موازی کردن کابل، پاسخ کوتاه: موازی کردن دو کابل وقتی منطقی است که یک کابل بسیار بزرگ (مثلاً بالاتر از ۲۴۰) سنگین، گران یا سخت‌نصب باشد. کابلهای موازی باید همجنس، همسایز، همطول و با چیدمان یکسان باشند تا جریان را مساوی تقسیم کنند، و ضریب گروهبندی هم اعمال شود.
فهرست مطالب
وقتی جریان یک فیدر از ظرفیت بزرگ‌ترین کابلهای موجود بیشتر میشود یا کابل خیلی بزرگ در مسیر جا نمی‌شود و خم نمی‌خورد، راه حل موازی کردن چند کابل است. این کار رایج و استاندارد است، به شرطی که قواعدش رعایت شود؛ وگرنه جریان بین کابلها نامساوی تقسیم میشود و یکی از آن‌ها داغ می‌کند. جدول جریان مجاز را در جریان مجاز کابل چهار رشته ببینید.
شرایط موازی کردن
- همجنس و همسایز: همه مس یا همه آلومینیوم، با سطح مقطع و نوع عایق یکسان.
- همطول: طول کابلها دقیقاً برابر باشد؛ کابل کوتاه‌تر مقاومت کمتری دارد و جریان بیشتری می‌کشد.
- یک مسیر: کنار هم روی یک سینی یا در یک ترانشه.
- اتصال مشترک: دو سر همهٔ کابلها روی یک شینه یا ترمینال با کابلشوی همسایز (کابلشو).
- حداقل سایز: طبق IEC، هادیهای مسی از ۱۰ و آلومینیومی از ۱۶ میلیمتر مربع به بالا.
مثال: فیدر ۴۰۰ آمپر
| گزینه | جریان مجاز پایه | با ضریب | نتیجه برای کلید ۴۰۰ A |
|---|---|---|---|
| ۱ × (۴×۲۴۰) | ۴۵۳ A | ۴۵۳ A (تک کابل) | مجاز |
| ۲ × (۴×۱۲۰) | ۲ × ۲۹۲ A | ۲ × ۲۹۲ × ۰٫۸۸ ≈ ۵۱۴ A | مجاز، با حاشیهٔ بیشتر |
| ۲ × (۴×۹۵) | ۲ × ۲۵۰ A | ۲ × ۲۵۰ × ۰٫۸۸ = ۴۴۰ A | مجاز |
جریان پایه: VDE 0298-4، کابل چندرشته در هوا و ۳۰ درجه؛ ضریب ۰٫۸۸ برای دو کابل چسبیده روی سینی سوراخ‌دار (ضریب گروهبندی). در مسیرهای بلند، افت ولتاژ را هم با سطح مقطع کل (مثلاً ۲ × ۹۵ = ۱۹۰) حساب کنید.
مزایا و معایب
- مزایا: خم و جابه‌جایی راحتتر، کابلشوی کوچک‌تر و ارزان‌تر، گاهی جریان کل بیشتر برای همان مقدار مس، و امکان تأمین سایزی که موجود نیست.
- معایب: دو برابر سرکابل و نقطهٔ اتصال، جای بیشتر در سینی، و حساسیت به نابرابری طول و اتصال.
کابلهای تک‌رشته
اگر برای جریان‌های خیلی بالا از کابلهای تک‌رشته استفاده می‌کنید، چیدمان فازها مهم است: کابلهای هر مجموعه (L1، L2، L3، N) را کنار هم و به شکل گروه‌های سه‌تایی یا مثلثی بچینید، نه همهٔ L1ها کنار هم؛ وگرنه اثر القایی باعث تقسیم نامساوی جریان و گرم شدن سینی فلزی میشود.
حفاظت
معمولاً یک کلید برای کل گروه کابلهای موازی کافی است، به شرطی که جریان بهطور مساوی تقسیم شود و جمع جریان مجاز کابلها (با ضریب) از تنظیم کلید بیشتر باشد. اتصالها را در بازرسی دورهای با دوربین حرارتی یا آمپرمتر انبری روی هر کابل کنترل کنید.
ترکیب‌های رایج کابل موازی برای فیدرهای بزرگ
| کلید | ترکیب پیشنهادی (مس، روی سینی، ضریب گروه ۰٫۸۸ برای دو کابل) | جریان مجاز تقریبی |
|---|---|---|
| ۲۵۰ A | ۲ × ۴×۷۰ | ۲ × ۲۰۷ × ۰٫۸۸ ≈ ۳۶۴ A |
| ۳۲۰ A | ۲ × ۴×۹۵ | حدود ۴۴۰ A |
| ۴۰۰ A | ۲ × ۴×۱۲۰ | حدود ۵۱۴ A |
| ۵۰۰ A | ۲ × ۴×۱۸۵ | حدود ۶۷۲ A |
| ۶۳۰ A | ۳ × ۴×۱۸۵ یا ۲ × ۴×۲۴۰ | طبق ضریب گروه سه‌تایی |
جریان مجاز با حاشیه است چون دمای محیط و افت ولتاژ هنوز اعمال نشده؛ در سالن گرم و مسیر بلند همین حاشیه لازم میشود. برای ورودی ترانس، راهنمای برق‌رسانی کارخانه را ببینید.
خرید از تک جریان
کابلهای بزرگ را در کابل مفتولی و خشک و کابلهای آلومینیومی ببینید. برای مقایسهٔ هزینهٔ یک کابل بزرگ با چند کابل موازی، جریان و طول مسیر را بفرستید.
محصولات مرتبط
کابل مفتولی زمینی ۱۲۰×۱ مدل NYY اعتماد کابل
کابل مفتولی زمینی ۱۲۰×۱ مدل NYY اعتماد کابل، با نام رایج «کابل خشک زمینی و کابل مسی زمینی»، کابل قدرت مسی زمینی با هادی مفتولی یا نیمه‌افشان است. این محصول با سایز ۱۲۰×۱ برای انتقال و توزیع برق و کابل‌کشی زمینی عرضه میشود.
- واحد فروش: متر
- ساخت: ایران
- برند: اعتماد کابل
- ضمانت: ضمانت سلامت و کیفیت ساخت
- قیمت: قیمت منبع از ریال به تومان تبدیل شده و هزینه برش جداگانه است.
- نکته انتخاب: سطح مقطع نهایی باید بر پایه جریان، افت ولتاژ، طول مسیر و شرایط نصب تعیین شود.
کابل آلومینیوم ۱۲۰×۱ با عایق XLPE مدل NA2XY اعتماد کابل
کابل آلومینیوم ۱۲۰×۱ با عایق XLPE مدل NA2XY اعتماد کابل، با نام رایج «کابل آلومینیوم با عایق XLPE»، کابل قدرت آلومینیومی با هادی کلاس ۲ و عایق XLPE است. این محصول با سایز ۱۲۰×۱ برای انتقال و توزیع برق در شبکه عرضه میشود.
- واحد فروش: متر
- ساخت: ایران
- برند: اعتماد کابل
- ضمانت: ضمانت سلامت و کیفیت ساخت
- قیمت: قیمت منبع از ریال به تومان تبدیل شده و هزینه برش جداگانه است.
- نکته انتخاب: سطح مقطع نهایی باید بر پایه جریان، افت ولتاژ، طول مسیر و شرایط نصب تعیین شود.
کابل آلومینیوم زمینی ۷۰+۱۲۰×۳ با عایق PVC (دفنی) مدل NAYY اعتماد کابل
- واحد فروش: متر
- ساخت: ایران
- برند: اعتماد کابل
- ضمانت: ضمانت سلامت و کیفیت ساخت
- قیمت: قیمت منبع از ریال به تومان تبدیل شده و هزینه برش جداگانه است.
- نکته انتخاب: سطح مقطع نهایی باید بر پایه جریان، افت ولتاژ، طول مسیر و شرایط نصب تعیین شود.
کابل مفتولی زمینی ۱٫۵×۳ مدل NYY اعتماد کابل
کابل مفتولی زمینی ۱٫۵×۳ مدل NYY اعتماد کابل، با نام رایج «کابل خشک زمینی و کابل مسی زمینی»، کابل قدرت مسی زمینی با هادی مفتولی یا نیمه‌افشان است. این محصول با سایز ۱٫۵×۳ برای انتقال و توزیع برق و کابل‌کشی زمینی عرضه میشود.
- واحد فروش: متر
- ساخت: ایران
- برند: اعتماد کابل
- ضمانت: ضمانت سلامت و کیفیت ساخت
- قیمت: قیمت منبع از ریال به تومان تبدیل شده و هزینه برش جداگانه است.
- نکته انتخاب: سطح مقطع نهایی باید بر پایه جریان، افت ولتاژ، طول مسیر و شرایط نصب تعیین شود.
پرسش‌های پرتکرار
کابلها را با چه شرایطی میشود موازی کرد؟
کابلها باید همجنس، همسایز، همنوع و همطول باشند، از یک مسیر بروند و دو سرشان روی یک ترمینال یا شینه بسته شود تا جریان بهطور مساوی تقسیم شود. IEC موازی کردن را برای هادیهای مسی از ۱۰ میلیمتر مربع به بالا مجاز میداند.
جریان دو کابل موازی دو برابر یک کابل است؟
نه دقیقاً؛ چون کابلها کنار هماند، ضریب گروهبندی اعمال میشود. مثلاً دو کابل روی یک سینی حدود ۰٫۸۸ × ۲ برابر جریان یک کابل.
دو کابل ۴×۱۲۰ بهتر است یا یک کابل ۴×۲۴۰؟
دو کابل ۱۲۰ معمولاً جریان کل بیشتری میدهد، راحتتر خم میشود و کابلشوی کوچکتری میخواهد؛ ولی دو برابر سرکابل و جای بیشتری در سینی میخواهد. قیمت هر دو را مقایسه کنید.
اگر یکی از کابلهای موازی قطع شود چه میشود؟
کل جریان از کابل دیگر میگذرد و ممکن است بیش از ظرفیتش باشد؛ برای همین اتصالها باید محکم و بازرسی دورهای انجام شود.
کابلهای موازی را روی یک کابلشو جمع کنیم؟
هر کابل کابلشوی خودش را داشته باشد و همهٔ کابلشوها روی یک ترمینال یا شینه با پیچ مناسب بسته شوند.
اگر یکی از کابلهای موازی آسیب ببیند چه میشود؟
جریان کابل سالم بیشتر میشود و ممکن است داغ کند؛ بازرسی دورهای جریان هر کابل با کلمپمتر مفید است.
